تحلیل اثر مفاهیم معنایی اعداد بر شکل‌گیری نقوش تزئینی آرامگاه شیخ جبرائیل کلخوران اردبیل

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشگاه هنرهای اسلامی تبریز

2 فارغ التحصیل کارشناسی ارشد رشته مهندسی معماری موسسه آموزش عالی سراج

چکیده
شاکله اصلی تقدس اعداد ریاضی و اشکال هندسی نیز برگرفته از تفکرات عرفانی بود. استفاده از اعداد، اشکال و نقوش در طراحی و ساخت هر گونه اثر هنری از جمله معماری و هنرهای وابسته به آن باعث ایجاد تناسبات و زیبایی بصری و ایجاد حس خاطره‌انگیزی برای کاربران می‌گشت.

بنای آرامگاه شیخ جبرائیل کلخوران اردبیل در کمال سادگی با نقوش گیاهی و هندسی و جانوری آراسته شده است. این نقاشی‌ها انواع گل‌ها، اسلیمی‌ها و برگ‌ها با تنوّع بسیار زیاد، هدف اصلی از انجام این پژوهش، بررسی ارتباط بین تزیینات بقعه شیخ جبرائیل کلخوران با مفاهیم معنایی اعداد و هندسه است. با استناد به نقشه‌های این بنا و نیز مشاهدات میدانی و عکس‌برداری از تزئینات معماری، به تحلیل و توصیف مفاهیم معنایی هندسی و عددی در این اثر پرداخته می‌شود؛ بنابراین، جزء پژوهش‌های کیفی با رویکرد توصیفی - تحلیلی است . نتایج حاصل از این پژوهش نشان می‌دهد که هندسه فضاهای شکل‌دهنده این بقعه از اشکال ساده با مفاهیم معنایی تشکیل شده است. تزیینات داخلی و خارجی بنا نیز از همین اشکال و تکرار و چرخش آنها شکل‌گرفته است. تجلی عرفان در تزیینات با نقوش و اسلیمی‌ها نمایان بوده که هر کدام تعبیری از عالم معنا در این مکان مقدس است.

کلیدواژه‌ها



مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده
انتشار آنلاین از 09 خرداد 1405